Penolakan Ajakan dalam Rangkaian Sosial dari Perspektif Sosiopragmatik (KEMANUSIAAN The Asian Journal of Humanities, 2022)
Declining an invitation is an important speech act to be mastered by second language speakers. This study was conducted with the aim of elaborating the invitation refusal strategies used by native speakers of Malay (MNSs) and Japanese (JNSs) as well as clarifying the “politeness effects” on the strategies used by the MNSs in Japanese. The data collection methods utilised in this study were open role-play through social networking services followed by post-task interviews. The study compared the order of semantic formulas and the usage of emojis between 20 MNSs and 20 JNSs. Comparisons were made in both native and intercultural contexts. The politeness effects were discussed based on Discourse Politeness Theory. The results showed that there was no significant difference between native contexts and intercultural contexts in terms of the order of semantic formulas and the usage of emojis. None of the cases produced a negative-politeness effect in this study although two cases were considered pragmatic transfers. This study has proved that strategies that differ from the target language norm do not necessarily affect smooth communication in intercultural interactions; instead, they are still acceptable upon cooperation between the sender and the recipient of the message. Penolakan ajakan merupakan suatu lakuan bahasa yang penting dikuasai oleh penutur bahasa kedua. Kajian ini dijalankan bertujuan menghuraikan strategi penolakan ajakan yang diambil oleh penutur natif bahasa Melayu (MNS) dan penutur natif bahasa Jepun (JNS) serta menerangkan “kesan kesantunan” terhadap strategi yang diambil oleh MNS dalam bahasa Jepun. Kaedah pengutipan data yang diterapkan dalam kajian ini ialah lakonan terbuka melalui perkhidmatan rangkaian sosial diikuti temu bual pasca lakonan. Kajian dijalankan dengan membandingkan susunan formula semantik serta purata penggunaan emoji dalam kalangan 20 orang MNS dan 20 orang JNS. Perbandingan dilakukan bagi kedua-dua konteks bahasa ibunda dan konteks silang budaya. Kesan kesantunan dibincangkan berasaskan Teori Kesantunan Wacana. Kajian ini mendapati bahawa tiada perbezaan yang ketara antara konteks bahasa ibunda dengan konteks silang budaya dari segi susunan formula semantik mahupun purata penggunaan emoji. Tiada sebarang kes yang menghasilkan kesan kesantunan negatif dalam kajian ini walaupun dua kes dianggap sebagai pemindahan pragmatik. Kajian ini telah membuktikan bahawa strategi yang berlainan daripada norma bahasa sasaran tidak semestinya menjejaskan komunikasi yang lancar dalam interaksi antara budaya, sebaliknya strategi tersebut masih dapat diterima hasil daripada kerjasama antara penghantar mesej dengan penerima mesej.