Peranan Syeikh Abbas Bakar Rafiee dalam pembaharuan sistem Pendidikan Islam di Madrasah al-Mashoor al-Islamiah Pulau Pinang, 1922–1957.

Abstract

Kajian ini meneliti perkembangan sistem Pendidikan Islam di Tanah Melayu khususnya di Pulau Pinang dari tahun 1922 hingga 1957. Tempoh ini penting kerana berlakunya pembaharuan dalam sistem Pendidikan Islam yang berasaskan madrasah serta perkembangan pesat institusi pendidikan aliran Inggeris dan vernakular di Tanah Melayu yang menjadi saingan kepada institusi Pendidikan Islam. Kajian ini memfokuskan kepada peranan Mudir Madrasah al-Mashoor al-Islamiah yang ketiga iaitu Syeikh Abbas Bakar Rafiee dalam membawa dan melaksanakan idea pembaharuan dalam bidang Pendidikan Islam yang sebelum ini dipelopori oleh Syed Syeikh al-Hadi. Kajian ini menggunakan kaedah penyelidikan kualitatif berdasarkan sumber primer serta sekunder dengan menggunakan pendekatan sejarah dan tematik. Hasil daripada kajian mendapati Syeikh Abbas memainkan peranan amat penting dalam melaksanakan pelbagai pembaharuan madrasah ini dalam aspek sistem pentadbiran dan kurikulum, memperkenalkan aktiviti ko-kurikulum dan menghantar pelajar melanjutkan pengajian ke Asia Barat. Tambahan lagi, Syeikh Abbas juga berperanan penting dalam mengasaskan madrasah bahagian perempuan, menubuhkan cawangan Madrasah al-Mashoor di Balik Pulau dan mengadakan kerjasama mengasaskan sebuah madrasah di Sabak Bernam yang mengikut model Madrasah al-Mashoor. Selain itu, beliau juga melahirkan modal insan berwibawa yang telah mencetuskan perubahan kesedaran sosial masyarakat dan memainkan peranan penting dalam pembentukan sejarah negara.